Ai mua hàng ngàn tỷ đồng trái phiếu của khối ngoại?
(CafeF) - Nhiều NĐT thắc mắc việc các NĐT nước ngoài liên tục bán trái phiếu thì ai sẽ là người mua. Bài viết dưới đây đem lại cho độc giả toàn cảnh về thị trường trái phiếu VN.
Tuy nhiên thị trường trái phiếu vẫn còn nhiều hạn chế khi hàng hoá mới chủ yếu là trái phiếu Chính phủ (chiếm trên 95% tổng khối lượng phát hành). Việc phát hành Trái phiếu doanh nghiệp vẫn còn nhiều hạn chế và ở mức độ khiêm tốn.
Các chủ thể tham gia thị trường trái phiếu
Không giống như thị trường cổ phiếu là nơi góp mặt của rất nhiều đối tượng nhà đầu tư, thị trường trái phiếu là sân chơi thường chỉ dành cho những định chế tài chính lớn như các Ngân hàng thương mại trong nước, chi nhánh Ngân hàng nước ngoài, công ty tài chính, chứng khoán, bảo hiểm; các quỹ chuyên đầu tư vào trái phiếu…
Hiện tại, lực lượng chủ yếu tham gia thị trường là hệ thống ngân hàng thương mại trong nước và các nhà đầu tư nước ngoài thông qua các tổ chức tài chính toàn cầu.
Theo thông tin từ VAFI (Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính Việt Nam), sự tham gia cuả các công ty chứng khoán và quỹ đầu tư trong nước vào thị trường trái phiếu vẫn còn ở mức khá thấp so với quy mô của thị trường. Tuy nhiên cũng có vài công ty chứng khoán đã thành công trong mảng kinh doanh trái phiếu và có tính chuyên nghiệp cao.
Phía nhà đầu tư nước ngoài, những tập đoàn ngân hàng toàn cầu như Citigroup, Deustche Bank, HSBC… là những tổ chức rất mạnh về kinh doanh trái phiếu, họ góp phần lớn vào việc thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài, cũng như tạo lập tính thanh khoản cho thị trường. Nếu kinh tế vĩ mô của chúng ta ổn định cộng với chính sách tỷ giá hợp lý thì việc thu hút nguồn vốn nước ngoài từ các định chế này là rất lớn.
Nguồn tiền chủ yếu để đầu tư trái phiếu từ các nhà đầu tư nước ngoài là từ các tổ chức chuyên kinh doanh trái phiếu. Đối với các ngân hàng đầu tư hay ngân hàng thương mại nước ngoài, thông lệ là bộ phận kinh doanh trái phiếu là riêng biệt.
Còn các quỹ nước ngoài chuyên đầu tư cổ phiếu như Dragon Capital, VinaCapital, Vietnam Holding... chỉ dành một phần tiền của quỹ để đầu tư vào trái phiếu. Mục đích tham gia thị trường trái phiếu thường lchỉ là để phân tán bớt rủi ro, hoặc là đầu tư ngắn hạn khi nhận thấy xu hướng lãi suất Trái phiếu sẽ tăng trong ngắn hạn....
Bên cạnh đó, các quỹ hưu trí nước ngoài, các quỹ tài chính của các trường học, tổ chức tôn giáo, các tổ chức từ thiện... cũng tham gia vào thị trường trái phiếu Việt Nam. Những tổ chức này có thể có mã số giao dịch riêng hoặc đầu tư uỷ thác qua các định chế tài chính lớn. Tuy nhiên thông thường khi những tổ chức này muốn mua bán trái phiếu thì đều cần thông qua các định chế tài chính lớn....
Các diễn biến trên thị trường trái phiếu hiện nay
Từ đầu tháng 10/2008 tới nay, giao dịch trên thị trường trái phiếu tăng rất mạnh, đạt giá trị từ 1.000 – 3.000 tỷ đồng/ngày. Bên mua chủ yếu là các ngân hàng thương mại trong nước trong khi bên bán là các tổ chức đầu tư nước ngoài.
Trong tháng 10, riêng tại HaSTC, nhà đầu nước ngoài thực hiện bán ròng một lượng trái phiếu trị giá gần 13.900 tỷ đồng (mua vào 11.100 tỷ đồng và bán ra gần 25.000 tỷ đồng). Điều này khiến cho nhiều người lo ngại về một sự rút vốn ồ ạt của dòng vốn nước ngoài.

(Chênh lệch giá trị bán mua trái phiếu của nhà đầu tư nước ngoài tại HaSTC trong tháng 10/2008)
Tuy nhiên, với chính sách ổn định tỷ giá như hiện nay, cộng với luợng dữ trữ ngoại hối thì việc bán trái phiếu, cổ phiếu từ các nhà đầu tư nước ngoài diễn ra êm ả và là chuyện hết sức bình thường, nếu như không nói đó là cơ hội của cả người bán và người mua.
Trái phiếu hiện là kênh đầu tư tốt với các tổ chức tín dụng trong nước khi mà nguồn vốn khả dụng đang dư thừa, đồng thời họ dự đoán là mặt bằng lãi suất huy động vốn sẽ giảm. Đối với các quỹ đầu tư ngoại, khi thị trường chứng khoán toàn cầu liên tục đi xuống, thì việc nhanh chóng bán trái phiếu Việt Nam để đầu tư vào cổ phiếu ở mức đáy sẽ mang lại lợi nhuận lớn cho họ trong vài năm tới.
Nhà đầu tư ngoại đang bán ròng trái phiếu nhưng cũng phải nhìn nhận rằng khối lượng mà họ mua vào cũng không ít (11.100 tỷ đồng). Mặt khác, nhiều hợp đồng bán ra là hợp đồng repo (người bán sẽ mua lại tại một thời điểm trong tương lai với giá nhất định). Điều này cho thấy trái phiếu Việt Nam vẫn sẽ là một đầu tư không thể bỏ qua đối với nhà đầu tư nước ngoài.
Mới đây, nhằm đẩy mạnh sự phát triển của thị trường trái phiếu, các đã thành lập Diễn đàn kinh doanh trái phiếu Việt Nam và đang xúc tiến thành lập Hiệp hội kinh doanh trái phiếu Việt Nam (bộ phận thường trực tại BIDV). Công ty Tài chính Quốc tế (IFC) trực thuộc Ngân hàng Thế giới cũng đã có buổi tham vấn với VAFI để thiết lập 1 dự án hỗ trợ cho sự ra đời và hoạt động của Hiệp hội kinh doanh Trái phiếu Việt Nam một cách chuyên nghiệp theo thông lệ quốc tế.
(Theo Đức Hải, CafeF)